پیشگامی فدراسیون جهانی مددکاران اجتماعی در دفاع از حقوق بشر؛ از زنان افغانستان تا اقلیتهای اروپا

پیشگامی فدراسیون جهانی مددکاران اجتماعی در دفاع از حقوق بشر؛ از زنان افغانستان تا اقلیتهای اروپا
پایگاه خبری مددکار نیوز: فدراسیون جهانی مددکاران اجتماعی (IFSW) در آستانه مارس ۲۰۲۶، بار دیگر بر تعهد بنیادین حرفه مددکاری به عدالت اجتماعی و حقوق بشر تأکید کرده است.
اقدامات اخیر این فدراسیون نشاندهنده رویکردی دوجانبه است: حمایت از گروههای تحت ستم در بحرانهای حاد منطقهای (افغانستان) و تدوین استراتژیهای بلندمدت برای ادغام اجتماعی اقلیتهای به حاشیه رانده شده (اروپا).
عدالتخواهی برای زنان افغانستان: نشست ژنو ۲۰۲۶
یکی از برجستهترین اقدامات IFSW در سال جاری، حمایت مالی و معنوی از نشست «دادگاه مردمی برای زنان افغانستان» است که قرار است در تاریخ ۲۶ فوریه ۲۰۲۶ در شهر ژنو، کانون دیپلماسی حقوق بشر جهان، برگزار شود.
محورهای اصلی نشست: این دادگاه مردمی با هدف بررسی سیستماتیک نقض حقوق زنان و دختران در افغانستان تشکیل میشود. تمرکز اصلی بر «مسئولیتپذیری بینالمللی» و ایجاد سازوکارهای قانونی برای بازگرداندن حق تحصیل، اشتغال و آزادیهای فردی به زنان افغان است.
نقش فدراسیون جهانی: IFSW معتقد است که وضعیت فعلی در افغانستان تنها یک بحران سیاسی نیست، بلکه یک «آپارتاید جنسیتی» است که تاروپود اجتماعی این کشور را از بین برده است. نمایندگان فدراسیون در این نشست بر لزوم همبستگی جهانی مددکاران برای حمایت از همکاران خود در داخل افغانستان و پناهجویان زن تأکید خواهند کرد.
پیام اصلی: سکوت در برابر سلب حقوق نیمی از جمعیت یک کشور، با اصول اخلاقی مددکاری اجتماعی ناسازگار است. نشست ژنو تلاشی است برای مستندسازی تجربیات زیسته زنان و تبدیل آنها به اسناد حقوقی در مجامع بینالمللی.
استراتژی جدید برای اقلیتهای اروپا: فراتر از مرزهای حاشیهنشینی
در بخش دیگری از فعالیتهای بینالمللی، نمایندگان اروپایی IFSW نقش کلیدی در تدوین و انتشار «استراتژی جدید شورای اروپا برای حمایت از حقوق کولیها و مسافران (Roma and Traveller)» ایفا کردهاند.
گذار از رویکردهای حمایتی به رویکردهای توانمندسازی: این استراتژی که با مشارکت مستقیم مددکاران اجتماعی تدوین شده، بر «گنجاندن اجتماعی» (Inclusion) تأکید دارد. هدف این است که جوامع روما و مسافر نه به عنوان «موضوعات خیریه»، بلکه به عنوان شهروندانی با حقوق کامل در سیستمهای آموزشی، بهداشتی و بازار کار اروپا شناخته شوند.
مبارزه با تبعیض نهادینه: استراتژی جدید به دنبال مقابله با کلیشههای منفی و تبعیضهای ساختاری است که قرنهاست این اقلیتها را در حاشیه نگاه داشته است. IFSW در این طرح، مدلهای مداخلهای را پیشنهاد داده که بر پایه احترام به فرهنگ محلی و در عین حال تضمین دسترسی به عدالت اجتماعی استوار است.
پیوند مددکاری اجتماعی با ساختار سیاستگذاری جهانی
اقدامات فوق نشاندهنده تغییر پارادایم در فعالیتهای فدراسیون جهانی است.
IFSW دیگر تنها یک نهاد صنفی نیست، بلکه به عنوان یک «کنشگر حقوق بشری» در سطوح بالای سیاستگذاری (شورای اروپا و نهادهای سازمان ملل در ژنو) نفوذ کرده است.
نتیجهگیری برای جامعه مددکاری اجتماعی ایران: تحولات اخیر در فدراسیون جهانی پیامی روشن برای تمامی مددکاران اجتماعی دارد: حرفه ما مرز نمیشناسد.
دفاع از حقوق زنانی که در کابل از تحصیل محروم شدهاند یا صیانت از حقوق اقلیتهایی که در قلب اروپا نادیده گرفته میشوند، هر دو بخشی از یک رسالت واحد هستند.
این اقدامات، الگویی از «مددکاری اجتماعی سیاسی» (Political Social Work) را ارائه میدهد که در آن، مددکار از اتاقهای مشاوره فراتر رفته و در صحن دادگاههای بینالمللی و تالارهای تدوین استراتژی، صدای بیصدایان میشود.
