اخلاق حرفهای در رسانههای مددکاری و نقد انحصارطلبی در حوزه تابآوری

اخلاق حرفهای در رسانههای مددکاری و نقد انحصارطلبی در حوزه تابآوری
رسانههای تخصصی در حوزه مددکاری اجتماعی در ایران، همواره بر پایه دوستی، همیاری و منافع جمعی بنا شدهاند. تاریخچه این رسانهها گواه آن است که رقابتهای منفی هیچ جایگاهی در میان فعالان این عرصه نداشته و ندارد.
با این حال، اخیراً در یک حوزه علمی خاص، یعنی «تابآوری»، رویکردهایی تمامیتخواهانه بروز کرده است که با روح کلی مددکاری اجتماعی در تضاد است. این نوشتار به تبیین تمایز میان فضای همدلانه مددکاری اجتماعی و چالشهای اخیر در حوزه تابآوری میپردازد.
پیشینه روشن: مددکاری اجتماعی، عرصهای برای همیاری
وبسایت مددکاری اجتماعی ایرانیان به عنوان بخشی از بدنه رسانهای این حرفه، همواره از تأسیس وبسایتهای جدید استقبال کرده و انحصارطلبی را مانع رشد جامعه تخصصی میداند.
کارنامه فعالیتهای داوطلبانه این مجموعه در سالهای ۱۳۹۳ تا ۱۳۹۶، سندی بر این مدعاست:
- طراحی و مدیریت ۲۵ وبسایت برای کلینیکهای مددکاری، شعب انجمنها و مؤسسات خیریه به صورت داوطلبانه.
- حمایت همهجانبه از رسانههای نوپا در حوزه مددکاری اجتماعی جهت پیشبرد اهداف صنفی و علمی.
- ترویج روحیه تکثرگرایی در فضای مجازی با هدف ارتقای جایگاه حرفه مددکاری اجتماعی.
این سوابق نشان میدهد که در کلیت حرفه مددکاری اجتماعی، همگرایی اصل است و هیچگونه نگاه تمامیتخواهی وجود ندارد.
چالش تابآوری: استثنایی بر قاعده همکاری
تنها تجربه منفی و چالشبرانگیز در طول سالیان فعالیت رسانهای ما، به موضوع «تابآوری» بازمیگردد. در حالی که ما همواره تلاش کردیم از همپوشانیها جلوگیری کنیم و مسیر خود را جدا نگه داریم، رویکردهای طرف مقابل مانع از استمرار این تفکیک شد.
الف) عقبنشینی مصلحتی و پاسخ غیرحرفهای
چند ماه قبل، با وجود حقانیت کامل، تمامی موارد مربوط به کلیدواژه «خانه تابآوری» را از سایت مددکاری اجتماعی ایرانیان حذف کردیم تا حُسن نیت خود را ثابت کنیم. اما این اقدام نه تنها منجر به تعامل نشد، بلکه طرف مقابل با تکبر و احساس مالکیت نسبت به یک موضوع علمی و عمومی، رویکردی تمامیتخواهانه اتخاذ کرد.
ب) انحصارطلبی در یک موضوع علمی
موضوع تابآوری یک حوزه علمی و متعلق به همگان است، نه یک دارایی خصوصی. برخورد حذفی و کینهتوزانه با فعالان این حوزه، نشاندهنده خروج از موازین علمی و اخلاق رسانهای است.
بازگشت به میدان: صیانت از حقوق معنوی
به دلیل تداوم کارشکنیها و آسیبهایی که به وبسایتهای ما وارد شد، تصمیم بر آن شد که صفحات «اولین خانه تابآوری ایران» مجدداً احیا شوند.
این تصمیم، پاسخی است صریح به رفتارهای تمامیتخواهانه و برای صیانت از تلاشهای چندینسالهای که برای این کلیدواژهها انجام شده است.
- تغییرناپذیری استراتژی جدید: به دلیل رویکردهای کینهتوزانه طرف مقابل، دیگر هیچگونه تغییری در این مجموعه رسانهای اعمال نخواهد شد.
- اقتدار رسانهای: با تکمیل اسکلتبندی کارهای جاری، رسانه تابآوری ایران همچنان در صدر خواهد بود و تلاشهای عبث برای حذف رقیب راه به جایی نخواهد برد.
ضرورت آسیبشناسی کسبوکار آموزش
طرف مقابل به جای نشانه رفتن انگشت اتهام به سمت رسانههای مستقل، بهتر است به آسیبشناسی درونی بپردازد.
- خودکفایی سازمانها: روشنگریهای انجام شده باعث شده است که نهادها و سازمانها در زمینه آموزشهای تابآوری به خوداتکایی برسند و دیگر نیازی به انحصارهای آموزشی نداشته باشند.
- مشاوره حرفهای: پیشنهاد میشود ایشان با یک متخصص «کوچینگ کسبوکار» مشورت کنند تا ریشه مشکلات خود را در رویکردها و روشهای اجراییشان بیابند، نه در حضور رقبای رسانهای.
بازخورد جامعه حرفهای و صبوری تحسینبرانگیز
امروز نه تنها مددکاران و روانشناسان، بلکه نهادهای دولتی و غیردولتی در سراسر کشور (از جمله استان کرمانشاه) به خوبی از جزئیات این رویکردهای کینهتوزانه آگاهند.
آگاهی جامعه حرفهای از واقعیتها و تقدیر آنها از صبوری ما، نشاندهنده آن است که حقانیت با کسانی است که به دنبال توسعه علم هستند، نه انحصار آن.
نتیجهگیری
ما بار دیگر تأکید میکنیم که در حوزه وسیع مددکاری اجتماعی، رفاقت و همیاری اصل لایتغیر ماست.
چالش موجود صرفاً معطوف به حوزه تابآوری و رفتار فردی است که قدرت درک تعامل را نداشته است.
مجموعه رسانههای ایرانیان با قدرت به مسیر روشنگری خود ادامه میدهند و اجازه نخواهند داد تمامیتخواهی، مانع از دسترسی جامعه به آموزشهای نوین و آزاد تابآوری شود.
پشیمانی نهایی متعلق به کسانی است که وقت باارزش خود را صرف مبارزههای پوچ و عبث کردند.